اختصاصی چابک آنلاین؛
هوش مصنوعی خودروهای خودران را به چالشی مهم برای شرکت های بیمه تبدیل کرد
با پیشرفت سریع فناوری، سیستمهای هوش مصنوعی و رباتهای خودران به بخشی جداییناپذیر از زندگی روزمره تبدیل شدهاند.

چابک آنلاین، بهاره تاجرباشی، پیشرفتها، علاوه بر مزایای فراوان، سؤالاتی را در زمینه مسئولیت و بیمهپذیری این سیستمها مطرح کردهاند.
آیا باید ماشینها و سیستمهای هوشمند بیمه شوند؟
اگر یک ربات خودران خسارتی ایجاد کند، چه کسی مسئول خواهد بود؟
در این گزارش به بررسی این موضوعات میپردازیم.
در حال حاضر، کشورهای مختلف رویکردهای متفاوتی نسبت به بیمه خودروهای خودران اتخاذ کردهاند:
انگلستان: این کشور در سال ۲۰۱۷ قوانینی را معرفی کرد که بر اساس آن، خودروهای خودران باید بیمه شوند تا در صورت وقوع حادثه، قربانیان به سرعت جبران خسارت شوند.
ایالات متحده آمریکا: در برخی ایالتها، خودروهای خودران تحت پوشش بیمههای خاص قرار میگیرند، با این حال، قوانین و مقررات در این زمینه هنوز در حال توسعه و تکامل هستند.
ایران: در کشور ما، موضوع بیمه خودروهای خودران هنوز به صورت جامع مورد بررسی قرار نگرفته و با توجه به نوظهور بودن این فناوری، نیاز به تدوین قوانین و مقررات مشخص در این زمینه احساس میشود.
چالشهای بیمهپذیری سیستمهای هوش مصنوعی
تعیین مسئولیت: در صورت وقوع حادثه توسط یک سیستم هوش مصنوعی، تعیین اینکه چه کسی مسئول است، سازنده، مالک یا کاربر چالشی اساسی است.
برای مثال، در خودروهای خودران، اگر تصادفی رخ دهد، مشخص نیست که تقصیر بر عهده راننده، تولیدکننده خودرو یا توسعهدهنده نرمافزار است.
قوانین و مقررات: بسیاری از کشورها هنوز قوانین مشخصی برای بیمه و مسئولیت سیستمهای هوش مصنوعی ندارند.
این موضوع میتواند منجر به سردرگمی در مواجهه با حوادث مرتبط با این فناوریها شود.
ارزیابی ریسک: شرکتهای بیمه ای برای تعیین حق بیمه نیاز به دادههای کافی درباره ریسکهای مرتبط با سیستمهای هوش مصنوعی دارند و با توجه به جدید بودن این فناوریها، اطلاعات کافی برای ارزیابی دقیق ریسکها در دسترس نیست.
اما با وجود چالشها، بیمه سیستمهای هوش مصنوعی میتواند فرصتهای جدیدی را نیز فراهم کند، همانند، محصولات بیمهای جدید یعنی شرکتهای بیمه ای میتوانند با توسعه محصولات جدید، نیازهای مرتبط با فناوریهای نوظهور را پوشش دهند.
برای مثال، بیمهنامههایی که خسارات ناشی از نقص در عملکرد رباتها یا سیستمهای هوش مصنوعی را جبران میکنند.
یا افزایش ایمنی یعنی با تدوین مقررات و الزامات بیمهای، تولیدکنندگان و توسعهدهندگان سیستمهای هوش مصنوعی تشویق میشوند تا محصولات ایمنتر و قابل اعتمادتر ارائه دهند.
حال این سوال پیش می آید که آیا تاکنون خسارتی در این زمینه پرداخت شده و رفتار شرکت های بیمه ای با این نوع حوادث چگونه بوده است؟
بله، تاکنون خسارات متعددی به خودروهای خودران پرداخت شده است.
در مواردی که خودروهای خودران در حوادث رانندگی دخیل بودهاند، بیمهها مجبور به جبران خسارات شدهاند.
این موضوع عمدتاً در کشورهایی مانند ایالات متحده و انگلستان گزارش شده است که خودروهای خودران تحت پوشش بیمه قرار گرفتهاند.
نمونههایی از خسارات پرداختشده:
1. تصادف خودروی خودران "اوبر" (2018):
در آریزونای آمریکا، یک خودروی خودران اوبر با یک عابر پیاده برخورد کرد که به مرگ وی منجر شد.
این اولین تصادف مرگبار ثبتشده توسط یک خودروی خودران بود و در این حادثه، اوبر توافق کرد که خسارت خانواده قربانی را پرداخت کند، هرچند مبلغ آن بهصورت عمومی اعلام نشد.
تصادفات خودرانهای "تسلا":
در موارد متعددی، خودروهای خودران تسلا که از سیستم "اتوپایلوت" استفاده میکردند، در تصادفاتی دخیل بودهاند.
در برخی موارد، شرکت بیمه خسارت وارده به خودروهای دیگر یا اموال آسیبدیده را جبران کرده و این حوادث بحثهای گستردهای درباره مسئولیت شرکت سازنده و راننده به همراه داشته است.
برخورد خودروی خودران ویمو (Waymo):
در چند حادثه که خودروهای خودران ویمو (متعلق به گوگل) درگیر بودند، بیمه خسارات مالی و جانی را جبران کرده است.
در یکی از این حوادث در آریزونا، یک خودروی ویمو با یک خودروی معمولی برخورد کردو خسارات به راننده دیگر توسط بیمه پوشش داده شد.
در آمریکا، مسئولیت این حوادث بسته به قوانین ایالتی متفاوت است.
در اغلب موارد، بیمه خودروهای خودران خسارات اولیه را پرداخت میکند و سپس ممکن است شرکت بیمه برای بازیابی هزینهها از تولیدکننده خودرو شکایت کند.
قوانین انگلستان مشخص کرده که بیمه خودروهای خودران باید خسارات را سریعاً جبران کند، چه مقصر خودرو باشد یا فناوری خودران.
سپس بیمهگر میتواند برای بازیابی هزینهها به تولیدکننده یا ارائهدهنده نرمافزار مراجعه کند.
در این نوع حوادث، تعیین مسئولیت (راننده، سازنده خودرو یا توسعهدهنده نرمافزار) کلیدی است.
بسیاری از کشورها در حال تدوین قوانین و مقررات جدید هستند تا این فرآیند شفافتر و سریعتر انجام شود.
به هر حال، با گسترش استفاده از سیستمهای هوش مصنوعی و رباتهای خودران، نیاز به تدوین قوانین و مقررات مشخص در زمینه بیمه و تعیین مسئولیت بیش از پیش احساس میشود.
کشورهایی مانند انگلستان گامهای اولیه را در این زمینه برداشتهاند، اما هنوز راه طولانی در پیش است.
برای بهرهمندی کامل از مزایای این فناوریها و کاهش ریسکهای مرتبط، همکاری نزدیک بین دولتها، شرکتهای بیمه و تولیدکنندگان ضروری است.
آیا شما حاضرید خودرویی را که به صورت کامل توسط هوش مصنوعی کنترل میشود، بیمه کنید؟
چگونه به مسئله مسئولیت در صورت وقوع حادثه نگاه میکنید؟