اسقاط کامیون فرسوده در ازای واردات مانعی برای نوسازی ناوگان فرسوده
آمار فرسودگی ناوگان باری جادهای نشان میدهد از حدود 500 هزار خودرو فعال در این بخش حمل و نقل، 200 هزار خودرو فرسوده است که در مصرف سوخت، افزایش هزینهها، آلودگی محیط زیست و کاهش ایمنی نقش عمدهای دارد.
به گزارش چابک آنلاین، بر اساس آییننامه ماده 8 قانون هوای پاک، مرز سن فرسودگی حدود 16سال است.
در سالهای گذشته طرحهای متفاوتی برای نوسازی ناوگان ارائه شده است.
در آخرین طرح واردات کامیون با عمر 3سال اجرا شد.
26هزار نفر در این طرح ثبت نام کردهاند اما در 3سال گذشته از مجموع حدود 17 هزار کامیون وارد شده فقط 5 هزار کامیون شمارهگذاری شده است.
موانع متعددی در اجرای قانون نوسازی ناوگان فرسوده و واردات کامیون خلل ایجاد کرده که مهمترین آن اسقاط کامیون فرسوده در ازای واردات است.
هزینه اسقاط با توجه به افزایش قیمت خودرو بالا رفته و این موضوع نوسازی را کند کرده است.
در طرح نوسازی ناوگان علاوه بر واردات ناوگان با عمر 3سال، همچنین حمایت از تولید داخل بخصوص در تولید کامیونهای تا 10 تن، تأکید شده است.
بر این اساس قرارداهایی با تولیدکنندگان داخلی برای تولید کامیونهای 10 تنی بسته شده است.
با تصویب مجلس طرح جدیدی برای نوسازی ناوگان در نظر گرفته شده است که در صورت اجرا قرار است در پنج سال آینده نیمی از ناوگان فرسوده نوسازی شود.
علیرضا احمدی، رئیس ستاد مدیریت حمل و نقل و سوخت سازمان راهداری و حمل و نقل جادهای در خصوص مشکلات نوسازی گفت: پیش از تصویب طرح جدید قانون هوای پاک، ممنوعیت تردد بر اساس سن ناوگان اجرا میشد اما بر اساس ماده 8 قانون هوای پاک خودرو حتی اگر 100سال سن داشته باشد اما بتواند گواهی معاینه فنی بگیرد فرسوده نیست و اجازه تردد دارد.
بر اساس آییننامه ماده 8 قانون هوای پاک وسیله نقلیه موتوری که بدون توجه به حد سن مرز فرسودگی، پس از دو دوره متوالی، نتواند گواهی معاینه فنی معتبر اخذ کند مشمول محدودیت میشود.
رئیس ستاد مدیریت حملونقل و سوخت افزود: نوسازی ناوگان بهصورت چرخه باید در نظر گرفته شود، این چرخه باید فعالیت مستمر داشته باشد و نتیجه فعالیت و اقدامات مستمر نوسازی ناوگان است.
اسقاط گامی از این چرخه است که باعث شده چرخه نوسازی کند پیش برود. در یک دهه اخیر زنجیره نوسازی تکمیل نشده است.
در سالهای اخیر طرحهایی برای نوسازی تصویب شده اما به تمام ابعاد این طرحها در زنجیره نوسازی بهصورت کامل پرداخته نشده است.
احمدی خاطرنشان کرد: پیشنهاد ستاد مدیریت و حمل و نقل سوخت این است که اگر طرحی برای نوسازی ناوگان تصویب میشود تمام ابعاد زنجیره نوسازی در این طرح باید دیده شود.
حمایتهای دولتی و ایجاد محدودیت برای تردد ناوگان فرسوده باید اجرا شود در حالی که براساس آییننامه ماده 8 قانون هوای پاک، سن فرسودگی نداریم و فقط مرز باری سن فرسودگی تعیین شده است.
نوسازی با طرحهای جدید
رئیس ستاد مدیریت حمل و نقل و سوخت، تأکید کرد: ترغیب مالکان خودروهای فرسوده برای نوسازی با ارائه تسهیلات در قالب طرحهای نوسازی ناوگان محقق میشود، تلاش میکنیم با رایزنی با مجلس، تسهیلات ارزانقیمت با سود 4درصد و با دوره بازپرداخت طولانی را در قانون بودجه مصوب کنیم.
از سوی دیگر بر اساس طرح ساماندهی صنعت خودرو، درصدی از قرعهکشی خودرو، به مالکان خودروهای فرسوده اختصاص یافته است.
در حال حاضر تعداد خودروهای فرسوده رو به افزایش است در واقع در سالهایی افزایش تیراژ تولید خودرو داشتیم که الان همان خودروها به مرحله اسقاط رسیده است.
بر اساس این گزارش سن فرسودگی براساس آییننامه ماده 8 قانون هواپاک برای خودروهای مختلف، متفاوت است. مطابق ماده 2 آییننامه ماده 8 قانون هوای پاک، سن فرسودگی برای خودروهای شخصی (سواری و سواری کار) 15 سال است.
سن فرسودگی برای خودروهای عمومی بنزینی و دوگانهسوز 8سال، خودروهای عمومی پایه گازسوز 10سال، خودروهای عمومی برقی 14سال، وانت پایه گازسوز 14سال، بنزینی دوگانهسوز دیزلی 13سال، اتوبوس درونشهری دیزلی 8سال، اتوبوس پایه گازسوز 10 سال، اتوبوس درونشهری برقی (بازسازیشده) 20 سال، مینیبوس و میدلباس درونشهری و برونشهری دیزلی 8سال و پایه گاز 10سال و برای برقی بازسازیشده 20سال در نظر گرفته شده است.
همچنین سن فرسودگی اتوبوس برونشهری 10 سال، کشنده، کامیون و کامیونت 16سال، موتورسیکلت بنزینی کابراتوری 5 سال، انژکتوری 6 سال و موتورسیکلت برقی 12سال است. برای سواریهای دولتی سن فرسودگی 13سال است.
براساس مفاد بند ف تبصره 7 بودجه سال 1401، 10درصد از میزان فروش خودروهای تولید داخل به مالکان خودروهای فرسوده اختصاص مییابد.
رئیس ستاد حمل و نقل و سوخت با اشاره به این موضوع گفت: مالکان خودروهای فرسوده پس از برنده شدن در قرعهکشی خودرو باید منتظر دریافت پیامک برای مراجعه به مرکز اسقاط خودرو باشند، در مرحله بعدی مالک خودرو فرسوده باید به مرکز اسقاط انتخاب شده مراجعه و درخواست مربوطه را ارائه کند.
در مرحله بعد نیز پذیرش خودرو برای اسقاط انجام شده و مالک خودرو فرسوده بایستی متن اقرارنامه پیوست را قبل از اسقاط خودرو امضا کند.
رئیس ستاد حمل و نقل سوخت همچنین به طرحی دیگر برای حمایت از نوسازی و کاهش هزینه سهم اسقاط در نوسازی ناوگان اشاره کرد و گفت: با مشارکت شرکت بهینهسازی مصرف سوخت طرحی را در دست تدوین داریم که «گواهی صرفهجویی انرژی» نام دارد.
در قالب این طرح به غیر از تسهیلاتی مانند گواهی اسقاط و...، هزینه مابه التفاوت سوختی که خودرو نو به نسبت خودرو فرسوده مصرف میکند، صرفهجویی تلقی و به ازای میزان پیمایش ناوگان، به مالکان پرداخت میشود. بر اساس این طرح برای سوخت صرفهجوییشده ناشی از خارجشدن خودروهای فرسوده و اسقاطی از مدار حملونقل، گواهی صرفهجویی سوخت صادر میشود.
رئیس ستاد حمل و نقل و سوخت خاطرنشان کرد: یکی از مشکلات واردات کامیون بحث اسقاط آن است که در سالهای اخیر از لحاظ قیمت تغییر قابل توجهی داشته است بهطوری که جهش قیمتی از ۳۰۰ میلیون به بیش از یک میلیارد تومان رسید.
برای اصلاح قیمتها طرح گواهی صرفهجویی انرژی ارائه شده که در حال بررسی است و در صورت تصویب حدود نیمی از ناوگان در ۵سال آینده نوسازی میشود. در واقع گواهی صرفهجویی، مصرفکننده را در منافع حاصل از صرفهجویی انرژی سهیم میکند.
احمدی خاطرنشان کرد: نقش ستاد مدیریت حمل و نقل سوخت در اسقاط خودرو بر اساس آییننامه از رده خارج کردن خودروهای فرسوده یک نقش نظارتی است که از شروع تا انتهای فرایند اسقاط را در بر میگیرد.
طبق قوانین و مقررات، قوانین مختلفی در حوزه اسقاط داریم که ازجمله میتوان به قانون مدیریت حمل و نقل سوخت و قانون هوای پاک اشاره کردکه با همین قوانین و طرحهای جدیدی که در حال تدوین است میتوانیم نوسازی ناوگان را شتاب بخشیم.